OpenAI hé lộ công nghệ Dreaming: ChatGPT bắt đầu sở hữu trí nhớ dài hạn

Các mô hình AI ngày càng có khả năng hiểu ngôn ngữ tự nhiên, xử lý thông tin phức tạp và hỗ trợ con người trong nhiều lĩnh vực khác nhau. Tuy nhiên, một trong những hạn chế lớn nhất của các chatbot AI là khả năng ghi nhớ dài hạn.

Người dùng thường phải lặp đi lặp lại các thông tin cá nhân, sở thích hoặc bối cảnh công việc trong mỗi cuộc trò chuyện mới. Dù AI có thể phản hồi thông minh trong một phiên làm việc, việc duy trì sự liên tục giữa nhiều cuộc hội thoại kéo dài nhiều tháng hoặc nhiều năm vẫn là thách thức lớn.

OpenAI đã sớm nhận ra rằng nếu muốn ChatGPT trở thành một trợ lý thực sự hữu ích trong cuộc sống hàng ngày, AI cần phải có khả năng ghi nhớ. Không chỉ ghi nhớ những gì người dùng nói, hệ thống còn phải hiểu điều gì quan trọng, điều gì đã thay đổi theo thời gian và điều gì còn phù hợp trong ngữ cảnh hiện tại.

Đó là lý do OpenAI phát triển Memory và sau đó tiếp tục nâng cấp lên một kiến trúc hoàn toàn mới mang tên Dreaming. Theo OpenAI, đây là bước tiến lớn nhất từ trước đến nay trong việc xây dựng trí nhớ dài hạn cho ChatGPT, giúp hệ thống duy trì tính liên tục, giảm tình trạng thông tin lỗi thời và mang lại trải nghiệm cá nhân hóa tốt hơn cho hàng trăm triệu người dùng trên toàn thế giới.

1. Từ chatbot thông thường trở thành trợ lý có trí nhớ

Trong giai đoạn đầu của các chatbot AI, mỗi cuộc trò chuyện gần như là một phiên làm việc độc lập.

Khi người dùng mở một cuộc hội thoại mới, hệ thống không biết họ là ai, đã từng trao đổi điều gì hoặc đang thực hiện dự án nào. Điều này khiến AI giống như một chuyên gia rất giỏi nhưng luôn bị mất trí nhớ sau mỗi lần kết thúc cuộc trò chuyện.

Đối với các yêu cầu đơn giản, hạn chế này không gây nhiều vấn đề. Tuy nhiên, khi AI được sử dụng cho các công việc dài hạn như nghiên cứu, lập kế hoạch kinh doanh, học tập hoặc quản lý dự án, việc thiếu khả năng ghi nhớ trở thành rào cản lớn.

OpenAI cho rằng một trợ lý AI thực sự hữu ích phải có khả năng xây dựng hiểu biết về người dùng theo thời gian. Điều đó không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn tạo ra những tương tác tự nhiên hơn.

Thay vì phải giải thích lại toàn bộ bối cảnh ở mỗi cuộc trò chuyện, người dùng có thể tiếp tục công việc từ điểm đã dừng lại trước đó. Đây chính là nền tảng tư duy dẫn đến sự ra đời của Memory trong ChatGPT.

2. Hành trình phát triển của bộ nhớ ChatGPT

OpenAI lần đầu giới thiệu tính năng Memory vào năm 2024.

Ở thời điểm đó, hệ thống hoạt động theo cơ chế khá đơn giản. Người dùng có thể yêu cầu ChatGPT ghi nhớ một thông tin cụ thể như sở thích ăn chay, nghề nghiệp hoặc dự định du lịch trong tương lai.

Những thông tin này được lưu dưới dạng "Saved Memories". Khi phù hợp, ChatGPT sẽ sử dụng các dữ liệu đó để cá nhân hóa câu trả lời.

Dù đây là bước tiến quan trọng, hệ thống vẫn tồn tại nhiều hạn chế.

Trước hết, ChatGPT chủ yếu ghi nhớ những gì được yêu cầu một cách rõ ràng. Nếu người dùng không nói "hãy nhớ điều này", nhiều thông tin giá trị có thể bị bỏ qua.

Bên cạnh đó, bộ nhớ có xu hướng trở nên lỗi thời theo thời gian. Một sở thích từng đúng vào năm trước có thể không còn phù hợp ở hiện tại. Một kế hoạch du lịch có thể đã kết thúc từ lâu nhưng vẫn xuất hiện trong ngữ cảnh mới.

Điều này khiến trải nghiệm cá nhân hóa đôi khi trở nên thiếu chính xác.

Nhận thấy những hạn chế đó, OpenAI tiếp tục nghiên cứu một hướng tiếp cận mới mang tính động hơn. Kết quả là Dreaming ra đời.

3. Dreaming là gì?

Dreaming là hệ thống tổng hợp bộ nhớ mới được OpenAI phát triển nhằm thay thế cách lưu trữ truyền thống.

Khác với Saved Memories chỉ ghi nhận các ghi chú đơn lẻ, Dreaming hoạt động như một quá trình nền liên tục.

Hệ thống sẽ phân tích lịch sử trò chuyện, xác định những thông tin quan trọng và tự động xây dựng một bức tranh tổng thể về người dùng.

Có thể hình dung rằng thay vì ghi nhớ từng mảnh giấy ghi chú riêng lẻ, ChatGPT bắt đầu xây dựng một hồ sơ hiểu biết có cấu trúc về sở thích, dự án, mục tiêu và bối cảnh của người dùng.

Điểm đặc biệt là quá trình này không diễn ra trực tiếp trong cuộc trò chuyện.

OpenAI mô tả Dreaming giống như cách con người xử lý ký ức khi ngủ. Sau khi tiếp nhận nhiều trải nghiệm khác nhau, bộ não sẽ sắp xếp, chọn lọc và củng cố những thông tin quan trọng thành trí nhớ dài hạn.

Tương tự, Dreaming giúp ChatGPT liên tục tổng hợp và cập nhật bộ nhớ để đảm bảo rằng những gì hệ thống biết về người dùng luôn có tính liên quan và hữu ích.

4. Vì sao OpenAI phải thay đổi cách ghi nhớ?

Một trong những thách thức lớn nhất của AI cá nhân hóa là vấn đề lỗi thời của dữ liệu.

Ví dụ, người dùng có thể nói rằng họ đang chuẩn bị cho chuyến đi đến Singapore vào tháng 7. Nếu hệ thống ghi nhớ thông tin đó mãi mãi, vài tháng sau ChatGPT vẫn có thể nghĩ rằng chuyến đi chưa diễn ra.

Điều này dẫn đến các phản hồi không còn phù hợp với thực tế.

OpenAI xác định rằng một hệ thống bộ nhớ tốt cần đáp ứng ba tiêu chí.

Thứ nhất là khả năng duy trì ngữ cảnh hữu ích giữa các cuộc trò chuyện.

Thứ hai là khả năng tuân thủ các sở thích và ràng buộc cá nhân của người dùng.

Thứ ba là khả năng cập nhật theo thời gian để tránh tình trạng thông tin cũ gây ảnh hưởng đến chất lượng phản hồi.

Dreaming được thiết kế để giải quyết đồng thời cả ba vấn đề này. Thay vì chỉ lưu trữ thông tin, hệ thống còn đánh giá mức độ liên quan của dữ liệu trong bối cảnh hiện tại.

5. Khả năng duy trì ngữ cảnh giữa các cuộc trò chuyện

Một trong những lợi ích rõ ràng nhất của Dreaming là giúp ChatGPT duy trì tính liên tục.

Nếu người dùng đang thực hiện một dự án kéo dài nhiều tháng, AI có thể ghi nhớ những yếu tố quan trọng liên quan đến dự án đó.

Điều này giúp các cuộc trò chuyện mới không còn bắt đầu từ con số không.

Ví dụ, một nhiếp ảnh gia chuyên chụp ảnh dưới nước có thể thường xuyên trao đổi với ChatGPT về thiết bị máy ảnh, bộ chuyển đổi TTL, đèn flash hoặc phụ kiện lặn chuyên dụng.

Thay vì phải giải thích lại toàn bộ hệ thống thiết bị mỗi lần đặt câu hỏi mới, ChatGPT có thể sử dụng những hiểu biết tích lũy từ các cuộc trò chuyện trước để đưa ra phản hồi chính xác và phù hợp hơn.

Khả năng này đặc biệt hữu ích đối với các chuyên gia, nhà nghiên cứu, lập trình viên và những người thường xuyên làm việc với các dự án dài hạn.

6. Cá nhân hóa sâu hơn nhờ hiểu sở thích người dùng

Dreaming không chỉ ghi nhớ sự kiện mà còn học được các sở thích dài hạn.

Nếu người dùng thường xuyên đề cập đến việc ăn chay, hệ thống có thể tự động ưu tiên các gợi ý thực đơn phù hợp.

Nếu người dùng yêu thích nhiếp ảnh thiên nhiên, ChatGPT có thể điều chỉnh các đề xuất du lịch theo hướng tập trung vào địa điểm chụp ảnh thay vì các hoạt động giải trí khác.

Điều quan trọng là người dùng không nhất thiết phải yêu cầu AI ghi nhớ một cách rõ ràng.

Dreaming có khả năng nhận diện những sở thích xuất hiện nhiều lần trong các cuộc trò chuyện và tổng hợp chúng thành kiến thức hữu ích.

Nhờ đó, trải nghiệm tương tác trở nên tự nhiên hơn rất nhiều.

Người dùng không còn cảm giác đang làm việc với một công cụ máy móc mà giống như đang trao đổi với một trợ lý đã hiểu rõ nhu cầu và thói quen của mình.

7. Trí nhớ biết thay đổi theo thời gian

Đây có lẽ là điểm khác biệt quan trọng nhất của Dreaming.

Một hệ thống bộ nhớ truyền thống thường chỉ biết lưu trữ. Nhưng một hệ thống bộ nhớ thông minh phải biết quên hoặc cập nhật khi hoàn cảnh thay đổi.

OpenAI lấy ví dụ về một chuyến du lịch.

Trước khi chuyến đi diễn ra, ChatGPT cần biết rằng người dùng sắp đến Singapore để hỗ trợ lập kế hoạch.

Sau khi chuyến đi kết thúc, hệ thống cần hiểu rằng đây là một sự kiện đã xảy ra trong quá khứ chứ không còn là kế hoạch tương lai.

Dreaming được thiết kế để xử lý loại thay đổi này.

Bằng cách liên tục tổng hợp thông tin từ lịch sử trò chuyện, hệ thống có thể điều chỉnh bộ nhớ theo dòng thời gian thay vì giữ nguyên mọi dữ liệu mãi mãi.

Điều này giúp ChatGPT tránh được một trong những vấn đề lớn nhất của các hệ thống cá nhân hóa truyền thống: thông tin lỗi thời.

8. Người dùng vẫn giữ quyền kiểm soát

Một câu hỏi thường xuất hiện khi nói về bộ nhớ AI là quyền riêng tư.

OpenAI nhấn mạnh rằng người dùng vẫn có toàn quyền kiểm soát Memory.

Người dùng có thể xem những gì ChatGPT ghi nhớ, chỉnh sửa thông tin, cập nhật dữ liệu hoặc xóa hoàn toàn các bộ nhớ không còn mong muốn.

Ngoài ra, Memory có thể được tắt nếu người dùng không muốn hệ thống lưu giữ thông tin giữa các cuộc trò chuyện.

Điều này giúp cân bằng giữa tính cá nhân hóa và quyền riêng tư, một yếu tố ngày càng quan trọng khi AI trở thành công cụ hỗ trợ thường xuyên trong công việc và cuộc sống.

9. Dreaming mở ra tương lai mới cho trợ lý AI

Điều đáng chú ý nhất trong thông báo của OpenAI không nằm ở bản thân tính năng Memory.

Điểm quan trọng hơn là Dreaming đang trở thành nền tảng bộ nhớ chung cho tương lai của ChatGPT.

Theo OpenAI, các cải tiến mới giúp giảm đáng kể chi phí tính toán, cho phép hệ thống phục vụ quy mô lớn hơn. Công ty cho biết hiệu quả xử lý đã được cải thiện khoảng 5 lần, mở đường cho việc triển khai rộng rãi tới nhiều nhóm người dùng hơn.

Điều này cho thấy bộ nhớ không còn là tính năng phụ trợ mà đang trở thành một phần cốt lõi trong chiến lược phát triển AI của OpenAI.

Trong tương lai, ChatGPT có thể trở thành một trợ lý số thực sự, có khả năng đồng hành cùng người dùng trong nhiều năm, hiểu các dự án dài hạn, theo dõi mục tiêu cá nhân và hỗ trợ công việc theo cách ngày càng tự nhiên hơn.

10. Kết luận

Sự ra đời của Dreaming đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong hành trình phát triển của ChatGPT. Nếu như các thế hệ chatbot trước đây chủ yếu tập trung vào khả năng trả lời câu hỏi, thì thế hệ AI mới đang hướng đến việc xây dựng trí nhớ dài hạn và duy trì sự liên tục trong tương tác với con người.

Thông qua cơ chế tổng hợp bộ nhớ thông minh, Dreaming giúp ChatGPT ghi nhớ những điều thực sự quan trọng, hiểu sở thích người dùng, duy trì bối cảnh qua nhiều cuộc trò chuyện và cập nhật thông tin theo thời gian. Quan trọng hơn, hệ thống vẫn cho phép người dùng kiểm soát hoàn toàn những gì được lưu giữ.

Công Ty TNHH Phần Mềm SADESIGN

Mã số thuế: 0110083217

 

Liên Hệ Zalo

Liên Hệ Hotline

Liên Hệ Facebook