Anthropic và OpenAI: Cuộc đua kiểm soát quyền truy cập các mô hình AI mạnh

Anthropic và OpenAI đang hình thành một cách tiếp cận mới đối với những mô hình có năng lực an ninh mạng đặc biệt mạnh: quyền truy cập có chọn lọc. Thay vì phát hành toàn bộ khả năng cho công chúng, các công ty này phân chia người dùng thành nhiều nhóm và chỉ cấp quyền sử dụng những phiên bản ít giới hạn hơn cho các tổ chức, nhà nghiên cứu hoặc chuyên gia được đánh giá phù hợp.

Đây không chỉ là thay đổi về cách cung cấp sản phẩm AI. Nó có thể tạo ra một “cửa ải” mới trong ngành an ninh mạng, nơi các phòng thí nghiệm AI trở thành bên quyết định tổ chức nào được tiếp cận những công cụ mạnh nhất. Khi năng lực của AI tiếp tục tăng nhanh, quyền truy cập vào mô hình có thể trở thành một lợi thế cạnh tranh quan trọng không kém nhân lực, dữ liệu hay hạ tầng.

1. Vì sao quyền truy cập AI đang trở thành vấn đề lớn?

Trong nhiều năm, lợi thế cạnh tranh của ngành an ninh mạng chủ yếu dựa vào đội ngũ chuyên gia giỏi, dữ liệu chất lượng và hạ tầng tính toán. Tuy nhiên, sự phát triển của AI đang bổ sung một yếu tố mới: khả năng tiếp cận những mô hình tiên tiến.

Một mô hình AI mạnh có thể hỗ trợ chuyên gia phân tích một lượng lớn mã nguồn, phát hiện dấu hiệu bất thường, nghiên cứu lỗ hổng hoặc tự động hóa nhiều công đoạn vốn cần rất nhiều thời gian. Điều này đặc biệt đáng chú ý khi AI ngày càng có khả năng thực hiện chuỗi tác vụ phức tạp thay vì chỉ trả lời từng câu hỏi riêng lẻ.

Chính vì vậy, cùng một công nghệ có thể tạo ra lợi ích lớn cho bên phòng thủ nhưng đồng thời cũng có khả năng bị lợi dụng nếu rơi vào tay người có mục đích xấu. Bài toán của các công ty AI trở nên khó hơn: làm thế nào để cung cấp công cụ đủ mạnh cho những người cần nó mà không biến công nghệ thành một công cụ tấn công dễ tiếp cận cho tất cả mọi người?

2. Anthropic và chiến lược Mythos – Fable

Anthropic là một trong những công ty đang đi đầu trong cách tiếp cận này. Công ty đã xây dựng nhóm mô hình Mythos với năng lực cao trong các tác vụ liên quan đến an ninh mạng.

Thay vì đưa toàn bộ năng lực của Mythos tới người dùng đại chúng, Anthropic giới thiệu Fable 5 như một phiên bản có thêm các cơ chế bảo vệ. Fable 5 được cung cấp rộng rãi nhưng sẽ chặn một số yêu cầu có rủi ro cao trong lĩnh vực an ninh mạng và sinh học. Trong một số trường hợp, yêu cầu sẽ được chuyển sang Claude Opus 4.8 thay vì sử dụng trực tiếp năng lực mạnh hơn.

Điều đáng chú ý là Anthropic thừa nhận cách tiếp cận này có thể khá thận trọng. Một số công việc an ninh mạng hợp pháp cũng có thể bị hệ thống hạn chế hoặc chuyển hướng. Đây là cái giá mà công ty chấp nhận để giảm nguy cơ những khả năng nhạy cảm bị sử dụng sai mục đích.

Trong khi đó, những người tham gia chương trình Mythos Preview bị giới hạn lại được nâng cấp lên Mythos 5. Anthropic cũng đang xây dựng một chương trình trusted access chính thức nhằm xác định những cá nhân và tổ chức nào có thể tiếp tục sử dụng Mythos 5 hoặc các mô hình tương lai với ít hạn chế hơn.

3. OpenAI cũng đang áp dụng mô hình hai tầng

Anthropic không phải công ty duy nhất đi theo hướng này. OpenAI cũng đã triển khai một hệ thống tương tự.

OpenAI tiến hành thẩm định các nhà nghiên cứu an ninh mạng và tổ chức để quyết định ai có thể sử dụng những mô hình được thiết kế nhằm hỗ trợ hoạt động phòng thủ. Công ty cũng cung cấp một phiên bản GPT-5.5 với ít cơ chế hạn chế hơn cho những chuyên gia được lựa chọn, nhằm phục vụ các công việc như tìm lỗi bảo mật, nghiên cứu malware và phân tích hoặc tái tạo các cuộc tấn công.

Điểm quan trọng ở đây là OpenAI không đơn giản lựa chọn giữa hai phương án “mở hoàn toàn” hoặc “đóng hoàn toàn”. Thay vào đó, công ty tạo ra nhiều cấp độ truy cập khác nhau.

Người dùng phổ thông có thể tiếp cận phiên bản được bảo vệ chặt chẽ hơn. Trong khi đó, các chuyên gia an ninh mạng đã được xác minh có thể được cấp quyền sử dụng những khả năng mạnh hơn.

Cách làm này cho phép AI tiếp tục được ứng dụng trong an ninh mạng mà không nhất thiết phải phổ biến mọi khả năng nhạy cảm tới hàng triệu người dùng cùng lúc.

4. AI đang trở thành “người gác cổng” của an ninh mạng

Một trong những điểm đáng chú ý nhất từ câu chuyện này là sự thay đổi vai trò của các công ty AI.

Trước đây, một công ty AI chủ yếu được nhìn nhận như nhà phát triển công nghệ. Họ xây dựng mô hình, cung cấp dịch vụ và mở rộng số lượng người dùng. Nhưng khi mô hình có khả năng thực hiện những nhiệm vụ ngày càng nhạy cảm, công ty AI phải tham gia vào quyết định ai được sử dụng công nghệ đó.

Điều này biến Anthropic và OpenAI thành những “người gác cổng” mới của ngành an ninh mạng. Các công ty bảo mật, nhà nghiên cứu và đơn vị vận hành hạ tầng quan trọng có thể cần thuyết phục nhà cung cấp AI rằng họ đủ điều kiện để được tiếp cận mô hình mạnh hơn.

Nhiều tổ chức đã tìm cách tiếp cận Mythos Preview, trong khi Anthropic từng mở rộng chương trình này tới hơn 200 công ty và chính phủ. Điều đó cho thấy nhu cầu sử dụng các mô hình AI tiên tiến trong lĩnh vực bảo mật đang rất lớn.

5. Lợi ích của quyền truy cập có chọn lọc

Về mặt an toàn, selective access mang lại một số lợi ích rõ ràng. Thứ nhất, nó giảm khả năng những năng lực nguy hiểm được phổ biến đại trà. Thứ hai, các công ty AI có thể kiểm soát tốt hơn cách mô hình được sử dụng trong thực tế. Thứ ba, họ có thể quan sát phản hồi từ nhóm chuyên gia trước khi quyết định mở rộng quyền truy cập.

Đối với ngành an ninh mạng, mô hình này cũng có mặt tích cực. Các chuyên gia được xác minh vẫn có thể sử dụng AI mạnh để tìm kiếm lỗ hổng, nghiên cứu malware và xây dựng các biện pháp phòng thủ. Nhờ đó, AI không bị khóa hoàn toàn chỉ vì nguy cơ lạm dụng.

Một lợi ích khác là các công ty AI có thêm thời gian để hoàn thiện hệ thống bảo vệ. Thay vì phát hành một mô hình mạnh rồi mới xử lý hậu quả, họ có thể triển khai theo từng giai đoạn và điều chỉnh chính sách dựa trên dữ liệu thực tế.

6. Nhưng selective access cũng tạo ra khoảng cách

Mô hình này không hoàn toàn không có mặt trái. Khi quyền truy cập vào AI mạnh nhất được phân bổ có chọn lọc, khoảng cách giữa những tổ chức được cấp quyền và những tổ chức không được cấp quyền có thể ngày càng lớn.

Một công ty an ninh mạng có quyền sử dụng mô hình tiên tiến có thể phát hiện lỗ hổng nhanh hơn, tự động hóa nhiều tác vụ hơn và phát triển sản phẩm mới trước đối thủ. Trong khi đó, những doanh nghiệp không được tiếp cận có thể bị tụt lại.

Điều này khiến quyền truy cập AI không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn trở thành vấn đề về cạnh tranh kinh doanh.

7. Bài toán cân bằng giữa an toàn và thương mại hóa

Các phòng thí nghiệm AI đang đứng trước một mâu thuẫn rất rõ. Một mặt, họ muốn phát triển và thương mại hóa những mô hình ngày càng mạnh. Mặt khác, họ phải kiểm soát rủi ro khi những mô hình đó có thể tạo ra tác động ngoài dự đoán.

Selective access phần nào giải quyết được mâu thuẫn này. Công ty vẫn có thể kiếm tiền từ những mô hình tiên tiến nhưng không nhất thiết phải công khai toàn bộ khả năng của chúng.

Đây có thể là cách để Anthropic và OpenAI vừa kiểm soát những năng lực tấn công đáng lo ngại, vừa thương mại hóa các mô hình ngày càng mạnh trong bối cảnh hai công ty đang hướng tới những mục tiêu kinh doanh lớn hơn.

Tuy nhiên, hiệu quả thực sự của chiến lược này sẽ phụ thuộc vào khả năng đánh giá người dùng. Nếu tiêu chí cấp quyền không rõ ràng, quá nghiêm ngặt hoặc thiếu nhất quán, nó có thể tạo ra những tranh luận mới về tính minh bạch và công bằng.

Câu chuyện Anthropic và OpenAI kiểm soát quyền truy cập vào những mô hình AI mạnh nhất cho thấy ngành AI đang bước sang một giai đoạn trưởng thành hơn. Cuộc cạnh tranh hiện nay không chỉ xoay quanh việc công ty nào tạo ra mô hình thông minh nhất mà còn xoay quanh việc ai được sử dụng mô hình đó, trong hoàn cảnh nào và với mức độ tự do ra sao.

Công Ty TNHH Phần Mềm SADESIGN

Mã số thuế: 0110083217

Liên Hệ Zalo

Liên Hệ Hotline

Liên Hệ Facebook